TIẾP NỐI HÀNH TRÌNH TÌM ĐƯỜNG CỨU NƯỚC

BẰNG KHÁT VỌNG CỐNG HIẾN CỦA THANH NIÊN

TRONG KỶ NGUYÊN PHÁT TRIỂN MỚI

1. Hành trình tìm đường cứu nước và giá trị trường tồn đối với thanh niên hôm nay

Ngày 05 tháng 6 năm 1911, từ Bến Nhà Rồng, người thanh niên Nguyễn Tất Thành đã bước lên con tàu Đô đốc Latouche-Tréville, bắt đầu hành trình tìm đường cứu nước. Chuyến đi ấy không chỉ mở ra bước ngoặt trong cuộc đời của Người mà còn trở thành điểm khởi đầu của một hành trình lịch sử làm thay đổi vận mệnh dân tộc Việt Nam. Sau 115 năm, sự kiện ấy vẫn là biểu tượng của khát vọng cống hiến, tinh thần dấn thân và trách nhiệm của tuổi trẻ đối với Tổ quốc.^[1]

Giá trị trường tồn của hành trình năm 1911 không chỉ nằm ở việc tìm ra con đường giải phóng dân tộc, mà còn ở bài học về khát vọng lớn, tinh thần tự học, bản lĩnh dám lựa chọn con đường mới và ý chí kiên định theo đuổi mục tiêu vì độc lập dân tộc, tự do, hạnh phúc của nhân dân. Những giá trị ấy đã trở thành một bộ phận quan trọng trong di sản tư tưởng Hồ Chí Minh và tiếp tục soi sáng con đường trưởng thành của nhiều thế hệ thanh niên Việt Nam. Hơn một thế kỷ đã trôi qua, hoàn cảnh lịch sử đã thay đổi nhưng tinh thần mở đường của Chủ tịch Hồ Chí Minh vẫn còn nguyên giá trị. Nếu trước đây mở đường là tìm con đường giải phóng dân tộc, thì hôm nay mở đường là chinh phục tri thức mới, công nghệ mới và những giá trị mới để góp phần đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững. Chính sự tiếp nối ấy tạo nên mạch nguồn xuyên suốt giữa lịch sử và hiện tại. Trong bối cảnh chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, kinh tế tri thức và hội nhập quốc tế đang làm thay đổi sâu sắc mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, thanh niên hôm nay mang trên vai một sứ mệnh mới: góp phần xây dựng một Việt Nam phát triển bằng tri thức, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và khát vọng cống hiến. Đây vừa là yêu cầu của thực tiễn phát triển đất nước, vừa là sự kế thừa tinh thần mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khởi nguồn từ mùa hè năm 1911.

Chủ tịch Hồ Chí Minh từng căn dặn: “Thanh niên là người chủ tương lai của nước nhà. Nước nhà thịnh hay suy, yếu hay mạnh một phần lớn là do các thanh niên.”^[2]. Đến nay, lời dạy ấy vẫn giữ nguyên giá trị định hướng. Trong kỷ nguyên phát triển mới, lòng yêu nước không chỉ được thể hiện bằng tinh thần sẵn sàng cống hiến vì độc lập, tự do của dân tộc, mà còn bằng năng lực làm chủ khoa học, công nghệ, tinh thần đổi mới sáng tạo, bản lĩnh chính trị vững vàng và trách nhiệm đóng góp cho sự phát triển của đất nước.

Bởi vậy, câu hỏi đặt ra đối với thế hệ trẻ hôm nay không phải là đi tìm một con đường mới, mà là làm thế nào để viết tiếp con đường mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã mở ra. Câu trả lời nằm ở việc kế thừa tinh thần dấn thân, ý chí tự học và khát vọng cống hiến của Người để hoàn thành sứ mệnh của thời đại mình. Nếu hành trình năm 1911 là hành trình tìm đường cứu nước, thì hành trình của thanh niên thế kỷ XXI là hành trình kiến tạo tri thức, đổi mới sáng tạo, phụng sự nhân dân và góp phần hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước.

2. Tiếp nối hành trình bằng tri thức, bản lĩnh và khát vọng cống hiến

Nếu đầu thế kỷ XX, khát vọng lớn nhất của dân tộc là giành độc lập, tự do thì trong kỷ nguyên phát triển mới, khát vọng ấy được tiếp nối bằng mục tiêu xây dựng một Việt Nam phát triển nhanh, bền vững, hùng cường và thịnh vượng. Điều đó đặt ra những yêu cầu mới đối với thanh niên, đặc biệt là đội ngũ thanh niên trí thức.

Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn đặt niềm tin vào thế hệ trẻ. Người không chỉ khơi dậy lòng yêu nước mà còn nhấn mạnh vai trò của học tập, rèn luyện, lao động sáng tạo và tinh thần cống hiến. Trong Di chúc, Người căn dặn: “Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết.”^[3] Lời căn dặn ấy không chỉ thể hiện sự quan tâm đối với thanh niên mà còn là định hướng chiến lược về xây dựng nguồn nhân lực cho sự phát triển bền vững của đất nước.

Ngày nay, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang làm thay đổi sâu sắc phương thức học tập, nghiên cứu và lao động. Trong bối cảnh đó, tri thức trở thành nguồn lực quan trọng của phát triển; đổi mới sáng tạo trở thành động lực nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia; còn hội nhập quốc tế đòi hỏi mỗi người trẻ phải có tư duy toàn cầu, khả năng thích ứng và tinh thần học tập suốt đời. Bởi vậy, lòng yêu nước trong thời đại mới không chỉ được thể hiện bằng những cống hiến trong thời chiến mà còn bằng chất lượng công việc, năng lực nghiên cứu, tinh thần đổi mới sáng tạo và trách nhiệm đối với cộng đồng. Tiếp nối hành trình tìm đường cứu nước hôm nay không còn là tìm kiếm một con đường mới cho dân tộc, mà là góp phần làm cho con đường ấy ngày càng rộng mở bằng tri thức, khoa học, công nghệ và tinh thần phụng sự. Thực tiễn những năm gần đây cho thấy thanh niên ngày càng khẳng định vai trò thông qua nghiên cứu khoa học, chuyển đổi số, hội nhập quốc tế và các hoạt động vì cộng đồng. Những kết quả đó cho thấy tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của thanh niên vẫn đang được hiện thực hóa bằng những hành động thiết thực trong điều kiện mới.

Tuy nhiên, bên cạnh những cơ hội lớn cũng xuất hiện không ít thách thức. Thách thức lớn nhất không phải là thiếu nhiệt huyết mà là khả năng thích ứng trước tốc độ biến đổi rất nhanh của thời đại. Sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo, môi trường số và quá trình hội nhập quốc tế đòi hỏi thanh niên phải không ngừng học tập, đổi mới tư duy, làm chủ công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh. Nếu không thích ứng kịp với những thay đổi đó, rất khó đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong giai đoạn mới. Quan trọng hơn, trước những tác động đa chiều của không gian mạng, việc giữ vững bản lĩnh chính trị, lý tưởng cách mạng và trách nhiệm công dân càng trở nên cấp thiết. Công tác giáo dục thanh niên cần được đổi mới theo hướng không chỉ bồi dưỡng lòng yêu nước mà còn hình thành bản lĩnh số, năng lực phản biện, khả năng nhận diện thông tin sai lệch, sử dụng công nghệ có trách nhiệm và chủ động lan tỏa những giá trị tích cực. Đây cũng là yêu cầu quan trọng trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và xây dựng thế hệ thanh niên vừa có bản lĩnh chính trị, vừa có năng lực làm chủ khoa học, công nghệ trong kỷ nguyên số.^[4]

Sau 115 năm, điều được kế thừa từ hành trình của Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ là lòng yêu nước mà còn là tinh thần tự học, ý chí vượt khó và khát vọng cống hiến. Đó chính là nền tảng để thanh niên hôm nay biến những cơ hội của thời đại thành động lực phát triển, tiếp tục đóng góp bằng tri thức, sáng tạo và trách nhiệm trên hành trình xây dựng đất nước phồn vinh, hạnh phúc.

3. Viết tiếp hành trình bằng khát vọng cống hiến

Lịch sử luôn đặt lên vai mỗi thế hệ một sứ mệnh khác nhau. Nếu thế hệ cha anh đã viết nên những trang sử hào hùng bằng khát vọng giành độc lập, tự do thì thanh niên hôm nay có trách nhiệm viết tiếp hành trình ấy bằng tri thức, đổi mới sáng tạo và khát vọng cống hiến vì sự phát triển của đất nước.

Để hoàn thành sứ mệnh đó, trước hết thanh niên cần giữ vững lý tưởng cách mạng, bản lĩnh chính trị và trách nhiệm công dân. Trong bối cảnh chuyển đổi số và không gian mạng phát triển mạnh mẽ, bản lĩnh không chỉ được thể hiện ở sự kiên định về lập trường mà còn ở khả năng nhận diện đúng - sai, ứng xử có trách nhiệm trên môi trường số, chủ động lan tỏa thông tin tích cực và đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch bằng tri thức, lập luận khoa học và tinh thần đối thoại. Đây cũng là yêu cầu quan trọng trong công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.^[5] Cùng với đó, thanh niên cần không ngừng học tập, nâng cao trình độ chuyên môn, làm chủ khoa học, công nghệ và phương pháp làm việc hiện đại. Trong nền kinh tế tri thức, giá trị của tri thức không chỉ nằm ở sự tích lũy mà còn ở khả năng chuyển hóa thành những sáng kiến, giải pháp và sản phẩm phục vụ sự phát triển của đất nước. Mỗi công trình nghiên cứu có giá trị, mỗi sáng kiến đổi mới, mỗi ứng dụng công nghệ vào thực tiễn và mỗi việc làm vì cộng đồng đều là những biểu hiện sinh động của tinh thần cống hiến trong thời đại mới. Đồng thời, công tác giáo dục thanh niên cũng cần tiếp tục được đổi mới theo hướng gắn lý tưởng cách mạng với thực tiễn phát triển đất nước; bồi dưỡng lòng yêu nước song hành với phát triển năng lực số, tư duy đổi mới sáng tạo, năng lực hội nhập quốc tế và tinh thần học tập suốt đời. Chỉ khi lý tưởng được nuôi dưỡng bằng tri thức, trách nhiệm và hành động, khát vọng cống hiến mới trở thành động lực phát triển bền vững của mỗi người trẻ.

Hơn một thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh ra đi tìm đường cứu nước, hành trình lịch sử ấy đã hoàn thành sứ mệnh vẻ vang là giành độc lập, tự do cho dân tộc và mở ra con đường phát triển của đất nước. Nhưng hành trình của thanh niên hôm nay vẫn đang tiếp diễn. Đó không còn là hành trình đi tìm con đường cứu nước, mà là hành trình làm cho con đường ấy ngày càng rộng mở bằng trí tuệ, bản lĩnh, khoa học, công nghệ và tinh thần phụng sự Tổ quốc. Mỗi thời đại đều cần những người mở đường. Nhưng một dân tộc chỉ có thể phát triển bền vững khi có những thế hệ biết kế thừa và tiếp nối những giá trị mà các thế hệ đi trước đã dày công vun đắp. Đối với thanh niên Việt Nam trong kỷ nguyên phát triển mới, viết tiếp hành trình tìm đường cứu nước chính là viết tiếp bằng khát vọng vươn lên, bằng tinh thần học tập suốt đời, bằng năng lực đổi mới sáng tạo và bằng những đóng góp thiết thực cho cộng đồng và đất nước. Đó cũng là cách thiết thực nhất để thế hệ trẻ hôm nay tri ân Chủ tịch Hồ Chí Minh và viết tiếp hành trình mà Người đã khởi đầu từ mùa hè năm 1911.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Bộ Chính trị. (2018). Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới.
2. Bộ Chính trị. (2024). Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
3. Hồ Chí Minh. (2011). Hồ Chí Minh toàn tập (Tập 1, 5, 15). Nxb Chính trị quốc gia Sự thật.
4. Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh. (2021). Giá trị lịch sử và thời đại của hành trình ra đi tìm đường cứu nước của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Nxb Lý luận Chính trị.

^[1] Hồ Chí Minh (2011), Hồ Chí Minh toàn tập, tập 1, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội; Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh (2021), Giá trị lịch sử và thời đại của hành trình ra đi tìm đường cứu nước của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nxb Lý luận Chính trị.

^[2] Hồ Chí Minh (2011), Hồ Chí Minh toàn tập, tập 5, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, tr. 216

^[3] Hồ Chí Minh (2011), Hồ Chí Minh toàn tập, tập 15, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, tr. 622.

^[4] Bộ Chính trị (2018), Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới; Bộ Chính trị (2024), Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

^[5] Bộ Chính trị (2018), Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới.